Παγκόσμια ημέρα αυτισμού σήμερα 2 Απριλίου και ελάτε να διαβάσουμε χρήσιμα στοιχεία για τον αυτισμό.

Άλλη μια ημέρα έχει προστεθεί στον μακρύ κατάλογο των Παγκόσμιων ημερών και αυτή είναι η σημερινή με την Επωνυμία:
«Παγκόσμια ημέρα Αυτισμού».

Και στην Αγγλική ορολογία:

(World Autism Awareness Day).

-Πότε και για ποιο λόγο καθιερώθηκε η Παγκόσμια ημέρα του αυτισμού;

Η ημέρα αυτή,καθιερώθηκε πως κάθε χρόνο, θα γιορτάζεται στις 2 Απριλίου η Ημέρα Ευαισθητοποίησης και Ενημέρωσης για τον Αυτισμό

Η 2α Απριλίου ,
με απόφαση της γενικής συνέλευσης του ΟΗΕ
(Ψήφισμα 62/139) στις 18 Δεκεμβρίου 2007 και διεξάγεται κάθε χρόνο στις 2 Απριλίου, αρχής γενομένης από το 2008.

Βασικός της σκοπός είναι η ενημέρωση και ευαισθητοποίηση του κόσμου σχετικά με τον αυτισμό, τις έρευνες επάνω σε αυτόν και τα βασικά στοιχεία που χαρακτηρίζουν το φάσμα του αυτισμού στα παιδιά.

Η πρωτοβουλία ανήκε στην Μοζά Μπιντ Νασέρ Αλ-Μισνέντ, δεύτερη σύζυγο του εμίρη του Κατάρ, Χαμάντ Μπιν Καλίφα Αλ-Θάνι.

Σκοπός της είναι να ενημερώσει την παγκόσμια κοινή γνώμη για τον αυτισμό και τα βήματα που πρέπει να γίνουν για την ομαλή ένταξη των αυτιστικών ατόμων στην κοινωνία.

Για το έτος 2019, το θέμα της Παγκόσμιας Ημέρας Αυτισμού είναι
« Επιβοηθητικές Τεχνολογίες, Ενεργός Συμμετοχή».

Ο αυτισμός, είναι μια πραγματικότητα που όλοι φοβόμαστε καθώς η πάθηση αυτή έχει αυξηθεί δραματικά τα τελευταία χρόνια.

Έρευνες δείχνουν πως περίπου 1 στα 150 παιδιά είναι αυτιστικό.

Ωστόσο, δεν χρειάζεται να φοβόμαστε.

Η ενημέρωση είναι το παν ώστε να μπορούν αυτά τα παιδιά που είναι όπως όλα τα υπόλοιπα, να ενταχθούν στην κοινωνία μας.

Τι είναι ο αυτισμός;

Ο αυτισμός είναι μια σύνθετη διαταραχή με μια καθιερωμένη γενετική βάση, δηλαδή σοβαρός παράγοντας για την εμφάνισή του είναι η κληρονομικότητα. Διάφοροι περιβαλλοντικοί παράγοντες έχουν ενοχοποιηθεί, αν και υπάρχουν λίγα αποδεικτικά στοιχεία.

Για παράδειγμα, ορισμένες τοξίνες, όπως ο μόλυβδος και ο υδράργυρος έχουν βρεθεί σε υψηλά επίπεδα στα παιδιά με αυτισμό.

Ο όρος «αυτισμός» προέρχεται ετυμολογικά από τη λέξη «εαυτός» και υποδηλώνει την απομόνωση ενός ατόμου στον εαυτό του. Ο αυτισμός, αποτελεί μια ισόβια, πολύπλοκη, εκ γενετής νευροαναπτυξιακή διαταραχή που συνήθως εκδηλώνεται στη φάση της ανάπτυξης.

Τα κλινικά χαρακτηριστικά του αυτισμού, περιλαμβάνουν την ελλειπή κοινωνική αλληλεπίδραση και επικοινωνία, την εκδήλωση στερεοτυπικών επαναληπτικών συμπεριφορών, την ύπαρξη γλωσσικών διαταραχών ή απουσίας λόγου, σημαντικού ή όχι βαθμού νοητική υστέρηση ή άλλων ιατρικών καταστάσεων.

Η αιτία του παραμένει άγνωστη, αν και κάποιες γενετικές επιδράσεις αναγνωρίζονται ως σημαντικές σε συνδυασμό με κάποιους κυρίως περιγεννητικής φύσεως παράγοντες κινδύνου. Αν και ο αυτισμός δεν θεραπεύεται, έγκαιρες και εξειδικευμένες θεραπευτικές παρεμβάσεις βοηθούν στη βελτίωση της λειτουργικότητας των ατόμων.

Σύμφωνα με την Ελληνική Εταιρία Προστασίας Αυτιστικών Ατόμων (ΕΕΠΑΑ), 1 στα 42 αγόρια και 1 στα 189 κορίτσια που γεννιούνται, διαγιγνώσκεται στο φάσμα του αυτισμού. Αυτό σημαίνει πως στην χώρα μας υπολογίζεται ότι υπάρχουν περίπου 150.000 άτομα με Αυτισμό.

Ο αυτισμός προσδιορίστηκε για πρώτη φορά το 1943 από τον αμερικανο-αυστριακό ψυχίατρο Λίο Κάνερ στο πανεπιστημιακό νοσοκομείο «Τζονς Χόπκινς» της Βαλτιμόρης. Την ίδια περίοδο, ο Αυστριακός παιδίατρος Χανς Άσπεργκερ, περιέγραψε μία ηπιότερη μορφή της διαταραχής που είναι γνωστή ως Σύνδρομο Άσπεργκερ.

Αυτές οι δύο διαταραχές βρίσκονται στη λίστα του DSM IV (Διαγνωστικό και Στατιστικό εγχειρίδιο για τις Νοητικές Διαταραχές) ως δύο από τις πέντε αναπτυξιακές διαταραχές που συμπεριλαμβάνονται στις διαταραχές αυτιστικού φάσματος. Οι άλλες είναι το Σύνδρομο Rett, PDD NOS (διάχυτη αναπτυξιακή διαταραχή), και η Παιδική Αποσυνδετική Διαταραχή. Όλες αυτές οι διαταραχές χαρακτηρίζονται από διάφορα επίπεδα βλάβης στις ικανότητες επικοινωνίας και στις κοινωνικές δεξιότητες, και επίσης από επαναλαμβανόμενες συμπεριφορές.

Συγκεκριμένα ο αυτισμός;

Ο αυτισμός είναι μια ισόβια νευροανάπτυξιακή διαταραχή,

που εκδηλώνεται στους πρώτους τριάντα (30) μήνες ζωής και κυρίως στα αγόρια.

Το παιδί με αυτισμό (εαυτισμό) δυσκολεύεται να κατανοήσει όσα βλέπει, ακούει και γενικά αισθάνεται, με αποτέλεσμα να κλείνεται στον εαυτό του και να παρουσιάζει μια έκδηλη εσωστρέφεια.

Η βαρύτητα των χαρακτηριστικών του αυτισμού διαφέρει από άτομο σε άτομο, συνήθως όμως παρατηρούμε:

Διαταραχή στην επικοινωνία (λεκτική και μη λεκτική)

Διαταραχή στην κοινωνικοποίηση (δυσκολία κοινωνικής επαφής και σχέσης)

Δυσκολία στην ανάπτυξη παιχνιδιού και φαντασίας (διαφορετικές αισθητηριακές αντιλήψεις, φυσικές ιδιομορφίες και ασυνήθιστες συμπεριφορές)

Το ρεπερτόριο των συμπεριφορών (παρουσία επαναληπτικών & στερεοτυπιών, αντίσταση στην αλλαγή)

Ο αυτισμός παρουσιάζεται σε όλο το κόσμο, σε όλες τις φυλές, τις εθνικότητες και τις κοινωνικές τάξεις.

Σύμφωνα με διεθνή επιδημιολογικά δεδομένα:

Το 2009 το ποσοστό που διαγνώσθηκαν με αυτισμό, ξεπερνούσε κατά πολύ το ποσοστό των παιδιών που διαγνώσθηκαν με καρκίνο, AIDS και διαβήτη.

Πριν 20 χρόνια στη διαταραχή του αυτιστικού φάσματος ανήκε 1 στα 100.000 άτομα.

Πριν 3 χρόνια το ποσοστό αυτό έπεσε στο 1 προς 151.

Σήμερα το ποσοστό είναι στο 1 προς 96.

Αξίζει να σημειωθεί το ποσοστό σε σχέση με το φύλο, 4 αγόρια προς 1 κορίτσι. Ο αυτισμός δηλαδή δείχνει να εκδηλώνεται περισσότερο στα αγόρια.

Όσον αφορά στη χώρα μας, στο σύνολο του ελληνικού πληθυσμού, τα άτομα με κάποια μορφή αυτισμού --καθώς πρόκειται για πολύπλοκη διαταραχή-- ανεξαρτήτως ηλικίας και κοινωνικό-μορφωτικού επιπέδου της οικογένειας, υπολογίζονται σε 30.000-40.000, ενώ κάθε χρόνο προστίθενται στην ομάδα αυτή 300-400 παιδιά με διαταραχές του αυτιστικού φάσματος.

Ο αυτισμός, δυστυχώς, δεν προλαμβάνεται και δε θεραπεύεται, τουλάχιστον μέχρι σήμερα, καθώς η ακριβής αιτιολογία του είναι ακόμα άγνωστη.

Έτσι ένα παιδί με αυτισμό θα γίνει ένας ενήλικας με αυτισμό.

Η έγκαιρη και έγκυρη, όμως, διάγνωση και η πρώιμη διεπιστημονική παρέμβαση μπορούν να βελτιώσουν όχι μόνο τα συμπτώματα του αυτσιμού αλλά και να βοηθήσουν το παιδί με αυτισμό να αξιοποιήσει στο μέγιστο δυνατό βαθμό τις ικανότητές του.

Σύμφωνα με το logotherapeia.com.gr, ο αυτισμός:

1. Είναι μια σύνθετη διαταραχή που χαρακτηρίζεται κυρίως από δυσκολία στην επικοινωνία και/ή στις κοινωνικές δεξιότητες από την παιδική ηλικία.

2. Έως και σήμερα δεν υπάρχουν βιολογικές ενδείξεις ή ιατρικά τεστ για τον αυτισμό. Οι διαγνώσεις βασίζονται σε συμπεριφορές οι οποίες παρουσιάζονται σε συνδυασμούς κατά την πρώτη παιδική ηλικία.

3. Τα ποσοστά αυτιστικών ατόμων αυξάνονται συνεχώς και ραγδαία αγγίζοντας ο δεκαπλάσιο από το 1980 με 1 στα 88 παιδιά (στην Αμερική) να παρουσιάζουν κάποια συμπτωματολογία του αυτισμού.

4. Ο αυτισμός εμφανίζεται σχεδόν 4 φορές πιο συχνά στα αγόρια.

5. Η αιτιολογία του αυτισμού είναι ακόμη άγνωστη παρόλο που αρκετοί πλέον πιστεύουν ότι είναι πολύ-παραγοντική με συνδυασμό γενετικών παραγόντων και περιβάλλοντος.

6. Ενώ δεν μιλάμε για θεραπεία, μπορεί να υπάρξει τεράστια βελτίωση με την κατάλληλη παρέμβαση σε πρώιμη ηλικία. Η λεγόμενη «πρώιμη παρέμβαση» μας δίνει τη καλύτερη πρόγνωση σήμερα.

7. Ο αυτισμός έχει φάσμα. Τα τελευταία παγκόσμια διαγνωστικά κριτήρια μιλούν για ένα φάσμα συμπτωματολογίας (συμπεριφορών) οι οποίες χρειάζονται σωστό εντοπισμό και έπειτα παρέμβαση.

8. Τα παιδιά με αυτισμό δεν είναι απαραίτητα λιγότερο ή περισσότερο ευφυή από άλλα. Μπορούν να έχουν λιγότερες ή περισσότερες κλίσεις από τα παιδιά της ηλικίας τους με υψηλά ποσοστά σε μαθηματικά, μουσική ή στην οπτική αντίληψη.

9. Μετρούνται πολλές και διαφορετικές μέθοδοι παρέμβασης για τον αυτισμό. Κάθε μια από αυτές έχει/δεν έχει επιστημονικά δεδομένα να την υποστηρίζουν και κάθε μια έχει υποστηρικτές και αντιμαχόμενους.

10. Κάθε παιδί (ενήλικας) με αυτισμό, είναι διαφορετικό, όπως ακριβώς συμβαίνει με όλα τα παιδιά (ανθρώπους).

11.Η οικογένεια (περιβάλλον) παίζει τεράστιο ρόλο στην εξέλιξη του αυτιστικού παιδιού. Έρευνες αποδεικνύουν τις πολλές ώρες εκπαίδευσης που χρειάζονται για την καλύτερη πρόγνωση γι' αυτό και η συμμετοχή της οικογένειας είναι καταλυτική.

12. Υπάρχουν αυτιστικοί άνθρωποι και παιδιά ανάμεσά μας που δεν μπορούμε να τους αναγνωρίσουμε ως ανθρώπους με κάποια διαταραχή καθώς έχουν μάθει να διαχειρίζονται εξαιρετικά καλά τις δυσκολίες τους.

13. Τα παιδιά με αυτισμό μπορούν να μιλήσουν, μπορούν καταλάβουν, μπορούν να μάθουν. Δεν αμφισβητούμε τις δυνατότητες, μπορεί όμως να μη βρούμε εμείς τον τρόπο να τις επικοινωνήσουμε και να τις διδάξουμε.

14. Η οικογένεια του αυτιστικού ατόμου περνάει μια ιδιαίτερα δύσκολη περίοδο κατά τη πρώτη διάγνωση και μέχρι τη συνειδητοποίηση της διαταραχής και της συμπτωματολογίας. Οφείλουμε να είμαστε υποστηρικτικοί και βοηθητικοί.

15. Ο αυτισμός μας αφορά όλους! Πρόκειται για άτομα με κάποια ιδιαίτερα χαρακτηριστικά τα οποία είναι ενεργά μέλη της κοινωνίας όπως όλοι μας. Είναι γείτονές μας, μαθητές μας, συμμαθητές των παιδιών μας, συνάδελφοί μας, συμφοιτητές μας, καθηγητές και προϊστάμενοί μας. Κάθονται δίπλα μας στο λεωφορείο, παίζουν στη παιδική χαρά της γειτονιάς μας, ψωνίζουν από το ίδιο σούπερ μάρκετ. Έχει περισσότερες πιθανότητες από όσες φαντάζεσαι να συναναστραφείς στη ζωή με ένα αυτιστικό άτομο, μη κλείνεις τα μάτια, ενημερώσου!

Πρώιμα συμπτώματα σε βρέφη και νήπια με αυτιστικό σύνδρομο:

Το παιδί,δεν κάνει επαφή με τα μάτια (π.χ. δεν κοιτάει την μητέρα όταν εκείνη το θηλάζει),

δεν χαμογελά όταν του χαμογελούν,

δεν ανταποκρίνεται στο όνομά του, ή στον ήχο μιας γνώριμης φωνής,

δεν ακολουθεί, οπτικά, αντικείμενα

δεν δείχνει, ή δεν χαιρετάει, ή δεν χρησιμοποιεί άλλες χειρονομίες για να επικοινωνεί,

δεν ακολουθεί αυτό που του δείχνετε με το χέρι σας

δεν κάνει θορύβους για να κερδίσει την προσοχή σας

δεν σας “προκαλεί” για, ή δεν ανταποκρίνεται στα χάδια

δεν μιμείται τις κινήσεις σας και τις εκφράσεις του προσώπου σας

δεν σηκώνει τα χέρια του προς εσάς για να το πάρετε στην αγκαλιά σας

δεν παίζει με άλλα άτομα

δεν ζητάει βοήθεια για κάτι που δεν μπορεί να κάνει μόνο του

ΠΡΟΣΟΧΗ:

Οι παρακάτω καθυστερήσεις στην ανάπτυξη σημαίνουν την ανάγκη για άμεση αξιολόγηση από τον παιδίατρο του παιδιού σας!

Μέχρι τους 6 μήνες: Δεν χαμογελάει “με την καρδιά του”, ή δεν κάνει άλλες θερμές, χαρούμενες εκφράσεις

Μέχρι τους 9 μήνες: Δεν ανταλλάσσει ήχους, χαμόγελα, ή άλλες εκφράσεις του προσώπου

Μέχρι 1 έτους: Έλλειψη ανταπόκρισης στο όνομά του. Επίσης δεν “φλυαρεί” δεν κάνει χειρονομίες, όπως το να δείχνει, να προσπαθεί να φτάσει πράγματα, ή να χαιρετάει τους άλλους

Μέχρι τους 16 μήνες:

Δεν λέει λέξεις

Μέχρι 2 ετών:

Δεν μπορεί να εκφράσει φράσεις τουλάχιστον δύο λέξεων, που δεν περιλαμβάνουν μίμηση ή επανάληψη

Τα πρώιμα συμπτώματα του αυτισμού σε μεγαλύτερα παιδιά:

Καθώς τα παιδιά μεγαλώνουν, τα σημάδια για τον αυτισμό γίνονται πιο ποικιλόμορφα. Υπάρχουν πολλά προειδοποιητικά συμπτώματα, αλλά αυτά συνήθως περιστρέφονται γύρω από τις μειωμένες κοινωνικές δεξιότητες, τις δυσκολίες λόγου και ομιλίας, τις δυσκολίες στην μη-λεκτική επικοινωνία και την άκαμπτη συμπεριφορά.

Αυτισμός: Συμπτώματα κοινωνικών δυσκολιών στο παιδί

Το παιδί μοιάζει να είναι ανιδιοτελής, ή να αγνοεί άλλα άτομα, ή το τι συμβαίνει γύρω του

δεν ξέρει πώς να συνδεθεί με άλλους, να παίξει, ή να κάνει νέους φίλους

προτιμά να μην το αγγίζει κανείς, να μην το κρατάνε, ή να μην το αγκαλιάζουν

δεν παίζει παιχνίδια με φανταστικό σενάριο, δεν του αρέσουν τα ομαδικά παιχνίδια, δεν μιμείται τους άλλους, ή δεν χρησιμοποιεί τα παιχνίδια του με δημιουργικούς τρόπους

έχει πρόβλημα κατανόησης των συναισθημάτων

δεν φαίνεται να ακούσει, όταν οι άλλοι του μιλούν

δεν μοιράζεται τα ενδιαφέροντά του με άλλους (ζωγραφιές, παιχνίδια)

Η βασική κοινωνική αλληλεπίδραση είναι κάτι δύσκολο για τα παιδιά με διαταραχές του φάσματος του αυτισμού. Πολλά παιδιά με αυτισμό φαίνεται να προτιμούν να “ζουν στο δικό τους κόσμο”, σε απόσταση και αποκομμένα από τους άλλους.

Αυτισμός: Τα συμπτώματα στον λόγο και γλωσσικές δυσκολίες

Το παιδί μιλάει με έναν ανώμαλο τόνο φωνής, ή με έναν περίεργο ρυθμό ή ένταση (π.χ. τελειώνει κάθε φράση σαν ερώτηση)

επαναλαμβάνει τις ίδιες λέξεις, ή φράσεις ξανά και ξανά

ανταποκρίνεται σε ερώτηση με το να την επαναλαμβάνει, αντί να την απαντήσει

αναφέρεται στον εαυτό του στο τρίτο πρόσωπο

χρησιμοποιεί σωστά τη γλώσσα λανθασμένα (γραμματικά λάθη, λάθος λέξεις)

έχει δυσκολία να επικοινωνήσει τις ανάγκες, ή τις επιθυμίες του

δεν κατανοεί απλές οδηγίες, ή ερωτήσεις

παίρνει ό,τι λέγεται πολύ κυριολεκτικά (δεν αντιλαμβάνεται τις αποχρώσεις του χιούμορ, την ειρωνεία και τον σαρκασμό)

Τα παιδιά με διαταραχές του φάσματος του αυτισμού έχουν δυσκολία στην ομιλία και τη γλώσσα. Συχνά, αρχίζουν να μιλάνε σε μεγαλύτερη ηλικία από τα άλλα παιδιά.

Τα συμπτώματα και οι δυσκολίες της μη-λεκτικής επικοινωνίας:

Το παιδί ,αποφεύγει την άμεση επαφή με τα μάτια

χρησιμοποιεί εκφράσεις του προσώπου που δεν ταιριάζουν με αυτό που λέει

δεν αντιλαμβάνεται τις εκφράσεις του προσώπου στους άλλους ανθρώπους, καθώς και τον τόνο της φωνής και τις χειρονομίες τους

κάνει πολύ λίγες χειρονομίες (όπως το να δείχνει κάπου)

αντιδρά ασυνήθιστα σε νέα αξιοθέατα, μυρωδιές, υφές και ήχους. Μπορεί να είναι ιδιαίτερα ευαίσθητο στους δυνατούς θορύβους

έχει ανώμαλη στάση του σώματος, επιδεικνύει αδεξιότητα, ή έχει εκκεντρικό τρόπο να κινείται (π.χ. περπατάει αποκλειστικά στις μύτες των ποδιών)

Τα παιδιά με διαταραχές του φάσματος του αυτισμού έχουν πρόβλημα να αντιληφθούν λεπτά λεκτικά συνθήματα και να χρησιμοποιούν τη γλώσσα του σώματος. Αυτό κάνει το “δούναι και λαβείν” της κοινωνικής αλληλεπίδρασης πολύ δύσκολο για εκείνα.

Άλλα συμπτώματα του αυτισμού:

Το παιδί, εμμένει να

ακολουθεί μια αυστηρή ρουτίνα (π.χ. επιμένει στο να ακολουθεί μια συγκεκριμένη διαδρομή προς το σχολείο).

Έχει δυσκολία προσαρμογής σε οποιεσδήποτε αλλαγές στο πρόγραμμα ή στο περιβάλλον (π.χ. ξεσπάει αν τα έπιπλα αλλάξουν θέση στο σπίτι ή αν πάει για ύπνο σε μη-προκαθορισμένη/διαφορετική ώρα από το συνηθισμένο).

Επιδεικνύει μια ασυνήθιστη σύνδεση/εξάρτηση σε παιχνίδια, ή παράξενα αντικείμενα, όπως κλειδιά, διακόπτες φωτός, ή λαστιχάκια

μανιωδώς βάζει στην σειρά τα πράγματα, ή τα τακτοποιεί με έναν συγκεκριμένο τρόπο

μοιάζει να ασχολείται υπερβολικά με ένα στενό θέμα ενδιαφέροντος, που συχνά σχετίζεται με αριθμούς, ή σύμβολα (π.χ. απομνημονεύει και απαγγέλλει γεγονότα σχετικά με χάρτες, δρομολόγια τρένων, ή στατιστικά στα σπορ).

Ξοδεύει μεγάλα χρονικά διαστήματα τακτοποιώντας τα παιχνίδια του με συγκεκριμένους τρόπους, ή βλέποντας κινούμενα αντικείμενα (όπως ένας ανεμιστήρας οροφής), ή εστιάζοντας σε ένα συγκεκριμένο μέρος ενός αντικειμένου (όπως τις ρόδες ενός παιχνιδιού αυτοκινήτου)

Τα παιδιά με διαταραχές του φάσματος του αυτισμού έχουν συχνά περιορισμένη, άκαμπτη συμπεριφορά, δραστηριότητες και ενδιαφέροντα.

Δείτε σχετικούς ιστότοπους:

http://www.helpguide.org

Ελληνική Εταιρία Προστασίας Αυτιστικών Ατόμων (Ε.Ε.Π.Α.Α.)

Να τονίσουμε ότι θα γίνουν οι Εκδηλώσεις:

Το βράδυ της 2ας Απριλίου, η Αψίδα του Αδριανού στην Αθήνα θα φωτισθεί με μπλε χρώμα για τον εορτασμό της Παγκόσμιας Ημέρας Αυτισμού.

Σύμφωνα με ανακοίνωση του Υπουργείου Πολιτισμού και Αθλητισμού, «πρόκειται για μια ξεχωριστή δράση, η οποία εντάσσεται στο πλαίσιο της πρωτοβουλίας “Light it up Blue”, όπου εκατοντάδες κτίρια και ιστορικά μνημεία σε όλο τον κόσμο θα φωτιστούν με μπλε χρώμα. Είναι μια παγκόσμια προσπάθεια για να σταματήσουν οι διακρίσεις που υφίσταται τα άτομα με αυτισμό, μια αναπτυξιακή διαταραχή που αφορά όλο και περισσότερο πληθυσμό».