Ο ΧΡΟΝΟΣ ΔΕΝ ΠΕΡΝΑ. ΜΑΣ ΔΙΑΣΧΙΖΕΙ.
Επιμελείται και γράφει η Ρένα Τζωράκη©
Υπάρχει μια παράξενη παρεξήγηση ανάμεσα στον άνθρωπο και τον χρόνο. Ο άνθρωπος πιστεύει πως εκείνος προχωρά, πως αφήνει πίσω του τις ημέρες σαν μικρές πέτρες σε έναν ατελείωτο δρόμο. Μα ίσως συμβαίνει το αντίθετο. Ίσως είναι ο χρόνος που περνά μέσα από τον άνθρωπο, που τον κατοικεί, τον μεταμορφώνει και, χωρίς να ζητήσει την άδειά του, αλλάζει τη γεωγραφία της ψυχής του.
Δεν τον ακούμε όταν έρχεται. Δεν έχει βήματα, δεν χτυπά την πόρτα, δεν αναγγέλλει τις μετακινήσεις του. Μόνο κάποια στιγμή κοιτάζουμε τα χέρια μας και ανακαλύπτουμε πως έχουν μάθει να κρατούν διαφορετικά τα πράγματα. Εκεί όπου κάποτε σφίγγαμε τη ζωή από φόβο μήπως μας ξεφύγει, τώρα αφήνουμε χώρο. Όχι επειδή πάψαμε να επιθυμούμε, αλλά επειδή καταλάβαμε πως τίποτε δεν ανθίζει μέσα στην ασφυξία της κατοχής.
Ο χρόνος έχει έναν δικό του, ακατανόητο τρόπο δικαιοσύνης. Δεν επιστρέφει όσα αφαιρεί, αλλά κάποτε μας χαρίζει μια άλλη όραση για να καταλάβουμε τι ακριβώς χάσαμε. Μας απομακρύνει από πρόσωπα που κάποτε θεωρούσαμε αναντικατάστατα, όχι πάντα για να τα ξεχάσουμε, αλλά για να ανακαλύψουμε ποιοι ήμασταν όταν τα αγαπούσαμε. Και μέσα από αυτή την αργή απογύμνωση, μας φέρνει αντιμέτωπους με την πιο δύσκολη εκδοχή της ελευθερίας: να υπάρχουμε χωρίς να απαιτούμε από το παρελθόν να μας επιστρέψει.
Ίσως, τελικά, να μη γερνάμε από τα χρόνια που προστίθενται, αλλά από τις εκδοχές του εαυτού μας που αναγκαστήκαμε να αποχαιρετήσουμε.
Κάθε ηλικία είναι ένας μικρός θάνατος και μια ανεπαίσθητη αναγέννηση. Κάθε αποχαιρετισμός αφήνει ένα αόρατο ίζημα μέσα μας, κάθε ανεκπλήρωτη επιθυμία γίνεται ένας μυστικός τόπος όπου επιστρέφουμε χωρίς να το γνωρίζουμε.
Κι εδώ γεννιέται ένα ακόμη βαθύτερο ερώτημα: τι είναι τελικά η ζωή μπροστά στην απεραντοσύνη του χρόνου; Πόσο μπορεί να χωρέσει η ανθρώπινη ύπαρξη μέσα σε μια τόσο σύντομη διαδρομή;
Ο Paul Gauguin διατυπώνει αυτή την αγωνία με μια φράση που μοιάζει να συμπυκνώνει ολόκληρο το υπαρξιακό μας παράδοξο:
Κι όμως, ίσως το παράδοξο της ανθρώπινης ύπαρξης να βρίσκεται ακριβώς εδώ: μέσα σε αυτό το ελάχιστο χρονικό διάστημα καλούμαστε να χωρέσουμε το άπειρο των επιθυμιών μας, το βάρος των αναμνήσεων, την τρυφερότητα της αγάπης και την αγωνία όλων όσων δεν προλάβαμε να γίνουμε.
Αναζητούμε την αιωνιότητα σαν να βρίσκεται κάπου μακριά, πέρα από τα όρια της θνητότητάς μας. Κι όμως, μήπως κρύβεται στις στιγμές που κατορθώσαμε να υπερβούμε τον εαυτό μας; Σε μια αγάπη που δεν απαίτησε ανταλλάγματα, σε μια σκέψη που άλλαξε τη συνείδησή μας, σε μια πράξη καλοσύνης που συνέχισε να υπάρχει μέσα σε έναν άλλον άνθρωπο;
Ίσως η αιωνιότητα να μην είναι η ατελείωτη διάρκεια, αλλά το ανεξίτηλο αποτύπωμα μιας σύντομης παρουσίας.
Κι όμως, ο χρόνος δεν είναι μόνο η τέχνη της απώλειας. Είναι και η δυνατότητα να ξαναρχίζεις χωρίς να είσαι πια ο ίδιος άνθρωπος. Να κοιτάζεις έναν ουρανό που έχεις ξαναδεί χιλιάδες φορές και να ανακαλύπτεις πως η ομορφιά του δεν εξαντλήθηκε, απλώς περίμενε να αλλάξεις εσύ για να τη δεις.
Ίσως γι' αυτό το πιο γενναίο πράγμα δεν είναι να προσπαθούμε να νικήσουμε τον χρόνο.
Είναι να πάψουμε να του ζητάμε να γυρίσει πίσω.
Να συμφιλιωθούμε με την ατέλεια της διάρκειας, με το εφήμερο που μας περιβάλλει, με εκείνη τη λεπτή ειρωνεία πως η ζωή αποκτά συχνά το βαθύτερο νόημά της ακριβώς επειδή δεν μας υπόσχεται αιωνιότητα.
Και τότε, το ερώτημα δεν είναι πόσος χρόνος μας δόθηκε, αλλά τι κατορθώσαμε να κάνουμε με το ελάχιστο που ονομάσαμε ζωή.
Ίσως δεν μας αναλογεί η αιωνιότητα του χρόνου, αλλά έχουμε το προνόμιο να δημιουργούμε στιγμές που δεν παραδίδονται στη λήθη.
Γιατί ο χρόνος δεν μας παίρνει μόνο όσα αγαπήσαμε. Μας μαθαίνει και πόσο βαθιά μπορέσαμε να αγαπήσουμε.
(Απόσπασμα από το Βιβλίο μου: "ΣΤΟΧΑΣΜΟΙ " της Ρένας Γ. Τζωράκη)




0 Σχόλια